ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΛΟΝΔΙΝΟ Νο 31

 GUCCI 

COSMOS

ΜΙΑ ΠΡΩΤΟΤΥΠΑ ΣΧΕΔΙΑΣΜΕΝΗ ΕΚΘΕΣΗ 

ΤΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΟΙΚΟΥ ΜΟΔΑΣ

ΣΤΑ 180 STUDIOS

Έχοντας επί χρόνια μια πολύ γενική εικόνα των ειδών που προωθεί ο οίκος μόδας GUCCI, χωρίς να ανήκω στην κατηγορία των καταναλωτών που επιλέγουν τα υψηλού επιπέδου και κόστους προϊόντα της, άκουσα τόσα πολλά για το στήσιμο και την αρχιτεκτονική της μεγάλης περιοδεύουσας έκθεσης που στήθηκε στους χώρους των 180 STUDIOS στην  Strand str. του Λονδίνου, οπότε έσπευσα να την επισκεφτώ. Με αφορμή τα 102 χρόνια από την ίδρυση της φημισμένης αυτής ιταλικής μάρκας η έκθεση αυτή που πρωτοπαρουσιάστηκε στην Σαγκάη, αποκαλύπτει μέσα από ένα ταξίδι, το παρελθόν, το παρόν και το μέλλον του οίκου, πάνω σε μία ιδέα της διάσημης βρετανίδας καλλιτέχνιδας και σκηνογράφου Es Devlin σε συνεργασία με την θεωρητικό της μόδας Maria Luisa Frisa. Ένα συναρπαστικό ταξίδι με αναπάντεχες εκπλήξεις σε εννέα επί μέρους ενότητες οι οποίες ιχνηλατούν την ιστορία του οίκου Gucci από την ίδρυσή του, το 1921 μέχρι σήμερα.

Μία πρωτότυπα σχεδιασμένη έκθεση, με αρχιτεκτονικό ενδιαφέρον, που στηρίζεται στις ακριβείς γεωμετρικές χαράξεις, τους καθρέφτες, την κίνηση, την περιστροφή, το χρώμα, και τις εναλλαγές του φωτισμού, δημιουργώντας διαρκείς εκπλήξεις στον επισκέπτη, που παράλληλα με τα κομψά και καλοσχεδιασμένα διάσημα εκθέματα, που είναι πλέον, εδώ και χρόνια αναγνωρίσιμα, έχει την δυνατότητα να απολαύσει και ένα εντελώς πρωτοποριακό στήσιμο, που έχει ένα ξεχωριστό ενδιαφέρον, ανατρέποντας όλα όσα νομίζαμε ότι ξέραμε για τις εκθέσεις μόδας.

Ο εμβληματικός τρούλο της Santa Maria Del Fiore στην Φλωρεντία, και η αναπαράστασή του στην είσοδο της έκθεσης

Προσπερνώντας την είσοδο της έκθεσης με τον εμβληματικό τρούλο της Santa Maria Del Fiore στην Φλωρεντία, που παραπέμπει στη γενέτειρα του Guccio Gucci, στην πόλη όπου ίδρυσε το εργαστήριο χειροτεχνίας αποσκευών του πριν από έναν αιώνα, περνάμε σε μια αναπαράσταση του κομψού λόμπι του ξενοδοχείου Savoy στο Λονδίνο, με χρυσά φωτιστικά και καρό μαρμάρινο δάπεδο, όπου ο νεαρός Guccio Gucci εργάστηκε ως porter το 1897. Μια εμπειρία που ενθάρρυνε την εμμονή του με τις αποσκευές και τον ώθησε να στραφεί στη δημιουργία τσαντών.

Αναπαράσταση του παλιού ανελκυστήρα του ξενοδοχείου Savoy στο Λονδίνο : H είσοδος

Από το λόμπι περνάμε στον κόσμο του Gucci, μέσω του με έντονο κόκκινο χρώμα, λακαρισμένου ανελκυστήρα, που αποτελεί μια αναπαράσταση του παλιού ανελκυστήρα του ξενοδοχείου Savoy, με αναπαυτικούς καναπέδες, του πρώτου ηλεκτρικού ανελκυστήρα στο Λονδίνο που αποκαλύφθηκε το 1889 και αναφέρεται ως «το δωμάτιο ανόδου». Οι πόρτες κλείνουν και οι καθρέφτες στο εσωτερικό μεταμορφώνονται σε οθόνες που δείχνουν τον ανελκυστήρα να ανεβαίνει.

Ο κατακόκκινος ατμοσφαιρικός ανελκυστήρας μας οδηγεί σε κυκλικούς εκθεσιακούς χώρους, με περιστρεφόμενες κυκλικές ζώνες που παραπέμπουν στους ιμάντες των αεροδρομίων, όπου εκτίθενται κάθε είδους τσάντες, βαλίτσες, καπελιέρες, beauty cases, θήκες για κιθάρες, για ρακέτες και για μπαστούνια του γκολφ, αλλά και για εξοπλισμό για πικ-νικ κλπ, όλα εξαιρετικής ποιότητας και υψηλού design, που χρονολογούνται από τη δεκαετία του '20 έως σήμερα.

Περιστρεφόμενες κυκλικές εκθεσιακές ζώνες που παραπέμπουν στους ιμάντες των αεροδρομίων

Συνδυασμός με περιστρεφόμενες και ανοιγόμενες πόρτες αποτελούν περάσμστα από ενότητα σε ενότητα

Στο Ζωοτρόπιο

Μέσα από ένα συνδυασμό με περιστρεφόμενες και ανοιγόμενες πόρτες περνάμε από την μία ενότητα στην άλλη, με την μεγάλη έκπληξη μπαίνοντας στην αίθουσα ιππασίας με τίτλο Zoetrope, όπου αποκαλύπτεται η επιρροή του αθλήματος στα σχέδια της Gucci. Μια κυκλική διάταξη από βιτρίνες σε απόσταση που παρουσιάζουν σχετικά εντυπωσιακά δείγματα του οίκου, και αίφνης, όταν τα φώτα χαμηλώνουν προβάλλονται άλογα να καλπάζουν περιμετρικά της αίθουσας, με φωτιστικά και ηχητικά εφέ.

Περιμετρικά της αίθουσας προβάλλονται άλογα να καλπάζουν

Ένα εύρημα που παραπέμπει στο εγχείρημα του Άγγλου φωτογράφου Eadweard Muybridge που το 1878 πειραματίστηκε χρησιμοποιώντας 12 κάμερες και κάνοντας διαδοχικές λήψεις, κατέγραψε για πρώτη φορά τον καλπασμό ενός αλόγου που το ανθρώπινο μάτι δεν μπορούσε να διακρίνει.

Το εγχείρημα του Άγγλου φωτογράφου Eadweard Muybridge

Στις βιτρίνες παρουσιάζονται προϊόντα της δεκαετίας του '60 με στοιχεία με επιρροές από τον κόσμο της ιππασίας.

Ο κατάλευκος παραμυθένιος κήπος της Εδέμ

Από την ένταση του καλπασμού των αλόγων περάσαμε σε έναν ήρεμο παραμυθένιο και απόκοσμο θολωτό χώρο, με τοίχους με καθρέφτες, και γιγάντια έντομα και ευαίσθητα λουλούδια να κρέμονται από την οροφή και να συνυπάρχουν ειρηνικά. Μια αναφορά στην χλωρίδα και την πανίδα που κοσμούσε το μεταξωτό φουλάρι που δημιουργήθηκε για την Πριγκίπισσα Grace του Μονακό από τον Rodolfo Gucci σε συνεργασία με τον Ιταλό εικονογράφο Vittorio Accornero de Testa το 1966. Μια επιλογή που έγινε το χαρακτηριστικό μοτίβο «Flora» του Gucci το 1981 και έκτοτε ερμηνεύτηκε εκ νέου από τους επόμενους δημιουργικούς διευθυντές.

Στους κοιμισμένους γίγαντες

Βγαίνοντας από τον κήπο βρισκόμαστε στον χώρο με δύο γιγαντιαίες κοιμώμενες ανδρικές φιγούρες που παραπέμπουν στα ταξίδια του Γκιούλιβερ. Δύο λευκά γλυπτά ύψους 10 μέτρων από ρητίνη, αιωρούνται ακριβώς πάνω από το πάτωμα και λειτουργούν ως καμβάδες για μια σειρά αλλεπάλληλων παραισθήσεων μέσω ψηφιακών προβολών που τοποθετούν πάνω τους σχέδια διάσημων κοστουμιών Gucci από όλες τις δεκαετίες.

Η αίθουσα του αρχείου

Ακολουθεί μια λαβυρινθώδης κυκλική φωτεινή αίθουσα σε γαλάζιο χρώμα, πιστή αναπαράσταση του αρχείου Gucci στη Φλωρεντία, με τοίχους και οροφές με καθρέφτες, και φωτεινά ερμάρια-βιτρίνες, όπου βρίσκονται μερικές από τις πιο εμβληματικές τσάντες του οίκου και αμέτρητα ανοιγόμενα συρτάρια από τους επισκέπτες, με κρυμμένους θησαυρούς και κάθε είδους από προϊόντα και ντοκουμέντα του οίκου, όπως διαφημιστικές καμπάνιες, σκίτσα και αναπαραγωγές εικονογραφήσεων.

Η ντουλάπα των θαυμάτων

Στον πυρήνα του χώρου του αρχείου σε μια κυκλική σκοτεινή αίθουσα μας αποκαλύπτεται μια τεράστια κόκκινη περιστρεφόμενη ντουλάπα, με ενδιαφέρουσες χαράξεις που ορίζουν πόρτες και συρτάρια που ανοιγοκλείνουν κατά την περιστροφή και μας αποκαλύπτουν μια εκπληκτική σειρά από τεχνουργήματα της Gucci.

Μια ηλεκτρική κιθάρα της εποχής του Tom Ford, μια σειρά από αρώματα Gucci και κραγιόν, κρυστάλλινα headpieces ή το βραδινό φόρεμα σχεδιασμένο από τον Giannini που επέλεξε η Keira Knightley για την πρεμιέρα των Πειρατών της Καραϊβικής στο Λονδίνο το 2006, καθώς και κοστούμια που φόρεσαν σε εμφανίσεις στην σκηνή οι Harry Styles, ο Elton John και η Sinéad Burke.

Στη συνέχεια, τα ανοιγμένα τμήματα γλιστρούν πίσω στο εσωτερικό, και αποκαλύπτονται άλλα με τη σειρά τους, καθώς ακούγεται ένα ρυθμικό, εντυπωσιακό soundtrack που μοιάζει να μιμείται έναν ανθρώπινο καρδιακό παλμό. Το αποτέλεσμα ήταν πραγματικά μαγευτικό.

Το CAROUSEL

Λίγο πριν το τέλος μπαίνεις στην αίθουσα με τίτλο «καρουσέλ», όπου κινείται μια εκτεταμένη αιωρούμενη πασαρέλα με γνωστά μοντέλα ρούχων της Gucci από τη δεκαετία του ’70 έως σήμερα, μπροστά από την οποία, πάνω σε ένα λεπτεπίλεπτο διαφανές πλέγμα προβάλλονται αφηρημένες εικονογραφήσεις.

Μια ματιά στο μέλλον της Gucci

Η τελευταία ενότητα με τίτλο GUCCI ANCORA αποτελεί μια ματιά στο μέλλον της Gucci. Μια εντυπωσιακή ημιδιαφανής παραλληλεπίπεδη δομή που υποδέχεται προβολές προσωπικών αναμνήσεων και φράσεων που προβάλλονται στους τοίχους, γιορτάζει το οπτικό μανιφέστο του De Sarno για το μέλλον.

Μία σύντομη παρουσίαση της έκθεσης στο Λονδίνο, μπορείτε να παρακολουθήσετε στο βίντεο που ακολουθεί.

Η έκθεση διήρκεσε από τις 10 ΟΚΤ - 31 ΔΕΚ 2023.

Κάντε ΚΛΙΚ στις εικόνες για μεγέθυνση

ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΛΟΝΔΙΝΟ Νο 30

 Γλυπτικές εγκαταστάσεις από τον EL  ANATSUI 

από την Γκάνα στην Tate Modern

και τον βρετανό ANTONY GORMLEY στην White Cube

Επανέρχομαι σήμερα, μετά από ικανό διάστημα, στις γνωστές ανταποκρίσεις από το Λονδίνο, ξεκινώντας με δύο ξεχωριστές εκθέσεις από δύο εντελώς διαφορετικούς καλλιτέχνες. Από τον El Anatsui από την Γκάνα, όπου ζει και εργάζεται και τον βρετανό Antony Gormley, που μας συγκίνησε πρόσφατα με την τελευταία του εγκατάσταση στην Δήλο, με τίτλο SIGHT, προϊόν σύμπραξης της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κυκλάδων και του ΝΕΟΝ. Και οι δύο εκθέτουν γλυπτικές συνθέσεις, ο πρώτος στην Turbine Hall της Tate Modern και ο δεύτερος στην γνωστή γκαλερί White Cube του Λονδίνου, εκφράζοντας με διαφορετικό τρόπο την έννοια του χειροποίητου, παραπέμποντας παράλληλα σε αρχέγονες μορφές. Ο El Anatsui ακολουθώντας και λόγω καταγωγής τα βήματα μιας ναΐφ προσέγγισης, υφαίνοντας μνημειώδεις γλυπτικές εγκαταστάσεις από μεταλλικά καπάκια μπουκαλιών με σύρματα και ο δεύτερος, αξιοποιώντας μια πιο προχωρημένη τεχνολογία, μορφοποιεί σε ανθρώπινες μορφές μέταλλο, μπετόν και ψημένο πηλό.

Α.

EL ANATSUI: «BEHIND THE RED MOON» 

ΣΤΗΝ TATE MODERN

Γεννημένος στην Γκάνα το 1944, ο El Anatsui του δόθηκε η δυνατότητα να αντιπαρατεθεί με τη βιομηχανική κλίμακα του Turbine Hall του κτιρίου της TATE Modern, εντάσσοντας αιωρούμενες ελεύθερες γλυπτικές φόρμες ως ένα έργο τέχνης σε τρεις πράξεις.

Το Turbine Hall μου θυμίζει πλοίο. Σκεφτόμουν την κίνηση και την ιδέα του κόκκινου πανιού. Αυτό το έργο πραγματεύεται μια ιστορία συνάντησης και κίνησης ιδεών και ανθρώπων, σημειώνει ο καλλιτέχνης αναφερόμενος στο πρώτο του έργο με τίτλο ACT I: THE RED MOON που κρέμεται στη ράμπα και μοιάζει με ένα μεγαλοπρεπές πανί που φουσκώνει στον άνεμο. Παραπέμπει στα πλοία που μεταφέρουν ανθρώπους και αγαθά σε όλο τον κόσμο από την αρχαιότητα. Και ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια του διατλαντικού δουλεμπορίου, οι σκλαβωμένοι αφρικανικοί λαοί πουλήθηκαν και ανταλλάσσονταν με χρυσό, ζάχαρη, οινοπνευματώδη ποτά και άλλα εμπορεύματα. 

Αυτό το κόκκινο και κίτρινο πανί, είναι φτιαγμένο από χιλιάδες επαναχρησιμοποιημένα καπάκια μπουκαλιών και μεταλλικά θραύσματα που τσαλακώθηκαν, θρυμματίστηκαν και συνδέθηκαν με το χέρι με χάλκινο σύρμα σε μοναδικές συνθέσεις. Στην συνέχεια μεγάλα φύλλα συνενώθηκαν για να σχηματίσουν τεράστια αφηρημένα πεδία χρώματος, σχήματος και γραμμής. Παρά το γεγονός ότι τα έργα είναι μνημειώδη σε κλίμακα, είναι ευέλικτα και προσαρμόσιμα στις αλλαγές.

Ο Anatsui απασχολεί  στη δουλειά του στο στούντιο του δεκάδες βοηθούς και όλοι μαζί  συνεργάζονται για να ράψουν και να συναρμολογήσουν τα γλυπτά του με το χέρι. Οι συνδέσεις γίνονται οργανικά μεταξύ υλικών, σχημάτων και χρωμάτων καθώς οι συνθέσεις συνδυάζονται μεταξύ τους. Τα εύκαμπτα κρεμαστά γλυπτά ενσωματώνουν την ιδέα του Anatsui για τη «μη σταθερή μορφή» και  μπορούν να εμφανιστούν σε διαφορετικές διατάξεις σε κάθε ξεχωριστή εγκατάσταση.

Το δεύτερο έργο με τίτλο ACT II: THE WORLD είναι ένα γλυπτό μπροστά από τη γέφυρα Turbine Hall που αποτελείται από πολλαπλά αιωρούμενα στοιχεία σε κατάσταση κίνησης. Παραπέμπουν σε μια χαλαρή ομαδοποίηση ανθρώπινων μορφών, που όταν τα βλέπει κανείς από μια συγκεκριμένη θέση στη γέφυρα, τα κατακερματισμένα σχήματα συγκλίνουν στην ενιαία κυκλική μορφή της Γης. Ο κύκλος αντηχεί το κόκκινο φεγγάρι του πανιού ως συναδελφικό ουράνιο σώμα.

Την τελική πράξη, με τίτλο ACT III: THE WALL συγκροτεί ένας μνημειώδης μαύρος τοίχος που εκτείνεται από το δάπεδο μέχρι την οροφή. Το ενδιαφέρον του Anatsui για τα τείχη έχει τις ρίζες του στην αρχαία ιστορία του χωμάτινου τείχους του Notsie (σημερινό Τόγκο). 

Αντικρίζοντας το κίτρινο πίσω μέρος του πανιού, ο τοίχος μπορεί να υποδηλώνει την άφιξη στην ακτή, όπου μεταλλικές πινελιές υψώνονται από το έδαφος στη βάση του τοίχου, μοιάζοντας με κύματα που σκάνε σε βραχώδεις κορυφές. Για τον Anatsui, η χρήση του μαύρου αναφέρεται στην ήπειρο της Αφρικής.

Β.

ANTONY GORMLEY: “BODY POLITIC”

ΣΤΗΝ WHITE GALLERY

Πρόκειται για την δεύτερη σημαντική έκθεσή του που απολαμβάνουμε στο Λονδίνο μετά την μεγάλη αναδρομική του έκθεση στην Royal Academy of Arts που εγκαινιάστηκε στις 21 Σεπτεμβρίου του 2019 και παρουσιάστηκε εδώ.

Αυτή την φορά στην νέα του έκθεση με τίτλο Body Politic, στην γνωστή αυτή γκαλερί WHITE CUBE, κατανέμει τα έργα του σε πέντε διακριτές ενότητες, όπου διερευνά τη σχέση του ανθρώπινου είδους, με τον βιομηχανικά κατασκευασμένο βιότοπό του. Για τον Gormley, αυτό έρχεται σε μια επείγουσα στιγμή που η ανάγκη μας για καταφύγιο βρίσκεται σε δυναμική ένταση με την ανάγκη μας να περιπλανόμαστε: τη θεμελιώδη μεταναστευτική μας φύση.

1.

Αμέσως μετά την είσοδό μας στον κεντρικό εκθεσιακό διάδρομο της γκαλερί, οκτώ γλυπτά από σκυρόδεμα εντάσσονται σε μια γραμμική πορεία, χυτευμένα στην κλίμακα του σώματος του καλλιτέχνη, αποκαλύπτοντας ένα φάσμα στάσεων του σώματος –άλλοτε συμπιεσμένο και άλλοτε τεντωμένο.

Μικρά τετράγωνα στόμια στη θέση του στόματος προσφέρουν οπτική πρόσβαση μέσα σε ένα κενό μεγέθους σώματος, που όπως τονίζει ο Gormley Gormley: «Το μόνο μέρος όπου μπορούμε να βρούμε αληθινή ελευθερία είναι μέσα στο απέραντο σκοτάδι του σώματος που είναι διαθέσιμο όταν το σώμα είναι ακίνητο. Αυτά τα έργα προκαλούν και ενσαρκώνουν τον χώρο στον οποίο μπαίνουμε όλοι τη στιγμή που κλείνουμε τα μάτια μας. Θεωρώ ότι αυτό είναι ο πιο κατάλληλος και ισχυρός χώρος προσωπικής ελευθερίας και αυτά τα έργα τον γιορτάζουν.»

2.

Στη επόμενη ενότητα που εντάσσεται στην αίθουσα North Gallery μια σειρά από έξι οξειδωμένα γλυπτά από χυτευμένες δικτυωτές μεταλλικές ράβδους, που επιτρέπουν στο χώρο και το φως να περάσει μέσα από αυτά,  γεφυρώνοντας τον γλυπτικό και αρχιτεκτονικό χώρο. Σε αντίθεση με τους κανόνες της γλυπτικής τα έργα άλλοτε στηρίζονται στους τοίχους της γκαλερί, άλλα τους αγγίζουν, εμπλέκοντας την αίθουσα ως μέρος του έργου και κάνοντας τους επισκέπτες να συνειδητοποιήσουν τη θέση τους, καθώς και την κίνησή τους μέσα σε αυτό.

3.

Στην αίθουσα 9x9x9 που αποτελεί την τρίτη ενότητα, εντάσσεται το έργο με τίτλο Stand (2023), μία ανθρωπόμορφη σύνθεση από χαλύβδινα ορθογώνια παραλληλόγραμμα που φτάνει σχεδόν τα 5 μέτρα ύψος, αποκαλύπτοντας την ικανότητα της γλυπτικής να είναι εστία ελπίδας αλλά και φόβου.

4.

Η τέταρτη ενότητα στην South Gallery I, τοποθετείται μια γλυπτική σύνθεση που συγκροτείται από μαύρες χαλύβδινες λάμες πάχους 40 χιλιοστών και πάχους 5, που εκτείνονται από το δάπεδο, την οροφή και τους τοίχους, συγκλίνοντας στο κέντρο του δωματίου για να δημιουργήσουν μια μορφή σώματος από τεθλασμένες οριζόντιες και κατακόρυφες διατάξεις, αποκορύφωμα μιας κορυφαίας αφαιρετικής συνθετικής τρισδιάστατης χειρονομίας του καλλιτέχνη, αφήνοντας το κοινό ελεύθερο να το περιεργαστεί.

5.

Η πέμπτη και πιο εντυπωσιακή ενότητα με τίτλο Resting Place (2023), ξεδιπλώνεται στην έκταση της αίθουσας South Gallery II, δημιουργώντας από πρώτη ματιά ένα πυκνό αστικό τοπίο, που τελικά πρόκειται για 244 μορφές ανθρωπίνου σώματος, από ορθογώνια διαφορετικού μεγέθους πρίσματα από ψημένο πηλό. 

Ευρηματική συνολική σύνθεση με επί μέρους απρόσμενες μορφές που αποκαλύπτουν κάθε είδους στάσεις σωμάτων σε ηρεμία, επιρρεπή, στρυμωγμένα, εμβρυϊκά, με περιορισμένο χώρο για να κινηθείς ανάμεσά τους.

Ξυπνούν μια σειρά καταστάσεων, σημειώνει ο καλλιτέχνης, από την εγκατάλειψη πτωμάτων στην παραλία, μέχρι τα δεινά εκείνων που έχουν εκτοπιστεί βίαια από κρίσεις συγκρούσεων, την μετανάστευση, την κλιματική αλλαγή ή την έλλειψη πόρων.

Η έκθεση ολοκληρώνεται και με ένα συναρπαστικό video, που παρουσιάζει τις σκέψεις του καλλιτέχνη και τους τρόπους υλοποίησης των συγκεκριμένων έργων στο εργαστήριο του με τους συνεργάτες του.

Σύντομα πρόκειται να εκδοθεί και ο κατάλογος της έκθεσης Body Politic με κείμενο της Teresa Kittler, που μπορείτε να παραγγείλετε εδώ.

 Κάντε ΚΛΙΚ στις εικόνες για μεγέθυνση