triantafyllou giorgos architect

«Ο ΜΑΡΜΑΡΙΝΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ»

ΣΤΟΝ ΠΥΡΓΟ ΤΗΣ ΚΥΜΗΣ

και ο αναπάντεχος γρίφος

του Χριστόφορου Μαρίνου

Έφτασα κουρασμένος στον Πύργο της Κύμης, λίγο πριν τα εγκαίνια, μετά από ένα μεγάλο ταξίδι, και περίμενα να απολαύσω, όπως και πέρσι στην πετυχημένη έκθεση με τίτλο “YPOGAIA” (βλ. εδώ), τα έργα της προσωπικής συλλογής του Χριστόφορου Μαρίνου, που εκθέτει φέτος από τις 25 07 2026 στο Αρχοντικό Χρυσανθόπουλου, στον τόπο που γεννήθηκε και μεγάλωσε, σε μια «αυτοβιογραφική» έκθεση με τίτλο Ο Μαρμάρινος Κατάλογος: Επιμελητική Αυτομυθοπλασία.

Βρέθηκα όμως απέναντι σε ένα γρίφο, που μας είχε “στήσει” ο Μαρίνος, επιλέγοντας να παρουσιάσει τα 154 έργα ετερόκλητων καλλιτεχνών, που παρουσιάζονται για πρώτη φορά, χωρίς λεζάντες, χωρίς ονόματα, χωρίς τίτλους, σαν να βρισκόμαστε σε ένα προσωπικό του χώρο, ίσως ας πούμε στο σπίτι του. Μια προδιαγεγραμμένη επιλογή, που πέρα από μία «αμεσότητα», τελικά μας παίδεψε και μας αποθάρρυνε, μια και αντί να απολαμβάνουμε και να αναγνωρίζουμε τα έργα, πασχίζαμε να αποκρυπτογραφήσουμε ονόματα και τίτλους, μέσα από τον συνοπτικό κατάλογο με αύξοντες αριθμούς και περιγραφές της θέσης των έργων, του τύπου «αριστερά του ηλεκτρολογικού πίνακα» ή «δεξιά της εξώπορτας». Αποτέλεσμα ήταν πολύ γρήγορα να εγκαταλείψουμε την προσπάθεια, καθώς και την φωτογράφιση των έργων αγνώστου ταυτότητας. Θα μπορούσε βέβαια να είχε τοποθετηθεί τουλάχιστον ένα μικρό αυτοκόλλητο δίπλα σε κάθε έργο, με τους αντίστοιχους με τον κατάλογο αριθμούς, καθώς και ένα σύντομο κείμενο σχετικό με το περιεχόμενο της κάθε αίθουσας, ιδιαίτερα μάλιστα και για τους επισκέπτες του χωριού.

Με δεδομένη την κούραση και τις δυσκολίες ως προς την φωτογράφηση και λόγω αντανακλάσεων στις γυάλινες επιφάνειες των έργων, προσπεράσαμε περιδιαβαίνοντας τις αίθουσες σχετικά γρήγορα, κάνοντας υποθέσεις και επισημαίνοντας έργα γνωστών καλλιτεχνών, μέσα κυρίως από την τεχνοτροπία τους και αποχωρήσαμε προβληματισμένοι και σχετικά αμήχανοι.

Δημήτρης Φατούρος, Χωρίς Τίτλο, 1950

Παρακολουθώ επί χρόνια συστηματικά όχι μόνο τις εκθέσεις που επιμελείται ο Χριστόφορος, αλλά και τα εξαιρετικά, σπάνια στον χώρο κείμενά του, και έχω συγκροτήσει μια άποψη για τις επιλογές του και τις κατευθύνσεις των εικαστικών που προβάλει. Όπως ήταν φυσικό τα έργα της συλλογής του, που προέρχονται βασικά από αυτούς τους καλλιτέχνες «ως χειρονομίες εμπιστοσύνης», μου ήταν οικεία, αλλά πολλά ήταν αυτά που δεν κατάφερα τελικά να τα αναγνωρίσω, με δεδομένο μάλιστα ότι δεν ήταν σαφείς και κάποιες ομαδοποιήσεις. Ίσως σε αυτό συνέβαλε η υπερβολική σεμνότητα του Μαρίνου – μόνο έτσι θα μπορούσα να εξηγήσω αυτή την επιλογή του- και θεωρώ μάλιστα ότι ίσως θα έπρεπε να επιλέξει για αυτή την έκθεση έναν άλλο αποστασιοποιημένο επιμελητή για το στήσιμο των έργων.

Κώστας Παππάς, Until the moon becomes the skinning Knife, 2023

Ρένα Παπασπύρου, Μίλτος Σαχτούρης, (ο ποιητής σε νεαρή ηλικία), λάδι σε καμβά

Ο γρίφος παρέμεινε σχετικά άλυτος, για αυτή την έκθεση που αναμφισβήτητα εξέπεμπε μία τρυφερότητα, μια διακριτική μελαγχολία και μία ευαισθησία, που αναδεικνύεται και μέσα από το επιμελητικό κείμενο του Χριστόφορου στον μικρό και κομψό κατάλογο της έκθεσης. Ένα εξαιρετικό κείμενο μιας επιμελητικής ιστορίας, που διάβασα εκ των υστέρων, μεστό περιγραφών, συσχετισμών και αναλύσεων σχετικά με την ποιητική των έργων, και των σχέσεών του με τους καλλιτέχνες, που είναι χρήσιμο να αναγνωσθεί προσεκτικά πριν από την επίσκεψη -αρκεί να είστε ξεκούραστοι- σε αυτή την μοναδική έκθεση, για να την κατανοήσετε καλύτερα.

Στην έκθεση συμμετέχουν κατ΄ αλφαβητική σειρά οι:

Γιάννης Αδαμάκος, Λένα Αθανασοπούλου, Νίκος Αλεξίου, Δημήτρης Αληθεινός, Γιάννης Βαρελάς, Βασίλης Βασιλακάκης, Χάρης Γαβρήλος, Τάκης Γερμενής, Αλέξανδρος Γεωργίου, Μίλτος Γκολέμας, Απόλλωνας Γλύκας, Βαγγέλης Γκόκας, Λυδία Δαμπασίνα, Λάζαρος Ζήκος, Ελένη Ζούνη, Γιάννης Θεοδωρόπουλος, Ανέστης Ιωάννου, Νίκος Καζής, Χριστίνα Κάλμπαρη, Βαλέριος Καλούτσης, Νίκος Καναρέλης, Μιχάλης Κατζουράκης, Κατερίνα Κατσιφαράκη, Παναγιώτης Κουλουράς, Χαράλαμπος Κωστόπουλος, Νίκος Λαγός, Γιώργος Λαζόγκας, Βασιλική Λευκαδίτη, Παναγιώτης Λουκάς, Αλέξανδρος Λάιος, Μαρία Λοϊζίδου, Μαρία Λουτζακλή, Ανδρέας Λυμπεράτος, Δήμητρα Μαρούδα, Δημήτρης Μεράντζας, Μιχαήλ Μήτρας, Χριστίνα Μήτρεντσε, Μάρω Μιχαλακάκου, Μανώλης Μπαμπούσης, Κώστας Μπασάνος, Χρόνης Μπότσογλου, Γιώργος Μπουζιάνης, Μαργαρίτα Μποφιλίου, Πέτρος Μώρης, Μαργαρίτα Μυρογιάννη, Ζάφος Ξαγοράρης, Μυρτώ Ξανθοπούλου, Μαλβίνα Παναγιωτίδη, Ραλλού Παναγιώτου, Παντελής Παντελόπουλος, Σταυρούλα Παπαδάκη, Μαρία Παπαδημητρίου, Μιχάλης Παπαδόπουλος, Ηλίας Παπαηλιάκης, Νίνα Παπακωνσταντίνου, Ρένα Παπασπύρου, Κώστας Παππάς, Αργύρης Ραλλιάς, Κώστας Ρουσσάκης, Γρηγόρης Σεμιτέκολο, Σοφία Σιμάκη, Γιάννης Σκαλτσάς, Βασίλης Σκυλάκος, Άσπα Στασινοπούλου, Τάκις, Δημήτρης Τάταρης, Μαρία Τζανάκου, Νίκος Τρανός, Γιώργος Τσακίρης, Γιάννης Τσαρούχης, Γιώργος Τσεριώνης, Λεωνίδας Τσιριγκούλης, Απόστολος Φανακίδης, Αλέκος Φασιανός, Δημήτρης Φατούρος, Κλεοπάτρα Χατζηγιώση, Κατερίνα Χρηστίδη, Αχιλλέας Χρηστίδης, Χρήστος Χρυσόπουλος, Poka-Yio, Jack McConville

Διάρκεια μέχρι 30 08 2026

Παραθέτω στη συνέχεια επιλογές έργων που κατέγραψα ή αντέγραψα, με όποιες λεζάντες αναγνώρισα: